دوره رویکرد فلسفی به مباحث زنان -علامه طباطبایی

رزومه استاد علاسوند: دکتر فریبا علاسوند، عضو هیئت علمی پژوهشکده زن و خانواده و از استادان برجسته حوزه علمیه قم است. او از برترین متخصصان حوزه مطالعات زنان و خانواده، فمینیسم و نقد اسناد بین‌المللی مرتبط با زنان به شمار می‌رود. آثار متعددی از  وی در زمینه های زن در اسلام، عدالت جنسیتی، اندیشه علامه طباطبایی و تحلیل تطبیقی دیدگاه‌های فمینیستی منتشر شده است.

https://wfrc.ac.ir/fa/Faculty/6

توضیحاتی درباره سرفصل:

علامه طباطبایی در تفسیر المیزان با روشی فلسفی، کلامی و تفسیری، به موضوع زن در قرآن پرداخته و تلاش کرده است تصویری جامع و عقلانی از جایگاه زن در اسلام ارائه دهد. او در عصری می‌زیست که تحولات فکری و اجتماعی درباره زنان در غرب و جهان اسلام، ذهن متفکران را به خود مشغول کرده بود و پاسخ به شبهات جدید ضرورت داشت.

روش تفسیری او «تفسیر قرآن به قرآن» است که در آن آیات مرتبط برای تبیین معنا به کار می‌روند. علامه در فضای فکری زمانه‌اش، با رویکردی دفاعی در برابر برداشت‌های نادرست از قرآن، به ویژه در موضوع زن، به تبیین نظام‌مند مفاهیم قرآنی پرداخت. او معتقد بود که مسئله زنان در اسلام نه در اصل تعالیم دینی، بلکه در فهم و اجرای نادرست این تعالیم ریشه دارد.

کلیدواژه‌ی ورود علامه به بحث زنان، مفهوم «ستم تاریخی علیه زن» است. او بر اساس قرآن، ظلم به زنان را واقعیتی تاریخی می‌داند و معتقد است اسلام برای اصلاح این وضعیت آمده است. در عین حال، نگاهش با دیدگاه‌های فمینیستی تفاوت دارد و ظلم را در چارچوب جهان‌بینی توحیدی تحلیل می‌کند.

علامه طباطبایی در تبیین جایگاه زن، به برابری انسانی و ارزشی زن و مرد تأکید دارد. از نظر او، زن و مرد هر دو از یک گوهر انسانی‌اند و تفاوت در ارزش ذاتی میانشان نیست. آیه «بعضکم من بعض» (آل عمران: ۱۹۵) مبنای این دیدگاه است. به باور او، تفاوت‌ها صرفاً در نقش‌های طبیعی و اجتماعی معنا دارند.

در مجموع، علامه طباطبایی با تکیه بر عقل و قرآن، جایگاه زن را در چارچوب کرامت انسانی، نقش طبیعی و مسئولیت اخلاقی او تبیین می‌کند و اسلام را نظامی می‌داند که نه‌تنها زن را از ظلم تاریخی رهانده بلکه کرامت او را در بستر خانواده و اجتماع پاس داشته است

سرفصل

روش تفسیری علامه طباطبایی(ره)

رویکرد دفاعی علامه طباطبایی(ره) در حوزه زنان.

ستم علیه زنان؛ کلیدواژه ی ورود علامه طباطبایی(ره) به موضوع زنان 

برابری در جایگاه انسانی و ارزشی زن و مرد

 تفاوتهای زن و مرد

 منشاء تفاوتهای زن و مرد

مقصد طبیعت از ازدواج

 سیستم ارث در اسلام

 فلسفه تعدد زوجات و چند همسری